Ο πλανήτης στα πρόθυρα ενεργειακού λοκντάουν

Γράφει ο Δημήτριος Νικ. Δασκαλάκης, Δικηγόρος Αθηνών

Όπως είχαμε ήδη επισημάνει σε προηγούμενο άρθρο μας1, η ιρανική κυβέρνηση προχώρησε τελικώς στην υλοποίηση της απειλής της, κλείνοντας τα Στενά του Ορμούζ, που αποτελούν μια από τις κρισιμότερες οδούς της διεθνούς ναυσιπλοϊας, καθώς από το στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα διακινείται το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και σχεδόν το 20-25% της συνολικής παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου.

H Τεχεράνη σχεδιάζει να απαντήσει στην απρόκλητη και παράνομη επίθεση της αμερικανο-ισραηλινής συμμαχίας, διευρύνοντας και μεταφέροντας την σφοδρή γεωπολιτική αντιπαλότητα στο πεδίο της ενεργειακής ασφάλειας, αφού εμφανίζεται αποφασισμένη να μπλοκάρει για αόριστο χρονικό διάστημα κάθε σταγόνα πετρελαίου που προορίζεται να διέλθει από την πλωτή οδό των Στενών του Ορμούζ.

Για τους λάτρεις της γεωγραφίας, αξίζει να αναφέρουμε ότι το στενό του Ορμούζ (ή πορθμός του Ορμούζ) είναι ένας στενός υδάτινος διάδρομος διαμετακόμισης πετρελαίου και φυσικού αερίου, που έχει σπουδαία σημασία για την παγκόσμια εμπορική ναυτιλία, δεδομένου ότι κάθε μήνα περίπου 3000 πλοία διασχίζουν το στενό, το οποίο οριοθετείται βόρεια από το Ιράν, ενώ νότια από το Ομάν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ), και συνδέει τον Περσικό Κόλπο με την Αραβική Θάλασσα.

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΡΙΣΗ

Το διεθνές αγγλόφωνο, συνδρομητικό, τηλεοπτικό κανάλι BBC News σε πρόσφατη ανάλυσή του2, υπογράμμισε ότι ο παρατεινόμενος αποκλεισμός του πολυσύχναστου καναλιού μεταφοράς πετρελαίου θα προκαλέσει κατακόρυφη αύξηση του κόστους μεταφοράς αγαθών και υπηρεσιών παγκοσμίως, ενώ συγχρόνως τα στενά του Ορμούζ αποτελούν σημαντική θαλάσσια οδό εισαγωγής και μεταφοράς τροφίμων, φαρμάκων και τεχνολογικών προμηθειών για τα κράτη της Μέσης Ανατολής.

Η γεωπολιτική αστάθεια στην ευρύτερη περιοχή του Περσικού Κόλπου αναμένεται να επιβραδύνει την οικονομική ανάπτυξη της Κίνας, της Ινδίας και της Ιαπωνίας, οι οποίες συμπεριλαμβάνονται στους κορυφαίους εισαγωγείς αργού πετρελαίου, και ως εκ τούτου επείγονται για την παύση των εχθροπραξιών και την άμεση και ασφαλή επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας μέσω των στενών.

Επομένως, η απόφαση των Φρουρών της Επανάστασης να διακόψουν κάθε θαλάσσια μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου από τα στενά του Ορμούζ αποτελεί ένα ισχυρό ενεργειακό όπλο στα χέρια του ιρανικού καθεστώτος, το οποίο δεν πλήττει μόνο την οικονομία των προαναφερόμενων χωρών, αλλά προκαλεί γενικευμένη οικονομική αβεβαιότητα στις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές.

Σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες, η ναυτιλιακή κίνηση στον ζωτικής σημασίας πορθμό έχει συρρικνωθεί δραματικά, τουλάχιστον κατά ποσοστό 90%, καθώς εκατοντάδες δεξαμενόπλοια παραμένουν ακινητοποιημένα και εγκλωβισμένα στα στενά, ενώ την ίδια στιγμή οι τιμές των καυσίμων έχουν αρχίσει να εκτοξεύονται σε πρωτοφανή επίπεδα, γεγονός που υποδηλώνει την παρουσία μιας υφέρπουσας παγκόσμιας ενεργειακής κρίσης.

Υπό τις συνθήκες αυτές, διαπιστώνουμε με έκδηλη ανησυχία ότι ο Περσικός Κόλπος μετασχηματίζεται γοργά από μία ειρηνική θαλάσσια αρτηρία διακίνησης και μεταφοράς πετρελαίου σε υψηλής έντασης διακεκαυμένη ζώνη μιας μέχρις εσχάτων πολεμικής αναμέτρησης που απειλεί να κλυδωνίσει συθέμελα την λειτουργία του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος, αποτελώντας την σοβαρότερη και επικινδυνότερη γεωπολιτική κρίση των τελευταίων δεκαετιών.

Αναφέρουμε ότι η διαρκώς επιδεινούμενη κατάσταση στο μέτωπο του Περσικού Κόλπου έχει ενεργοποιήσει τα αντανακλαστικά ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων και αναλυτών, οι οποίοι έχουν αποδυθεί σε μια εργώδη προσπάθεια αξιολόγησης και εκτίμησης των αλυσιδωτών αντιδράσεων στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα από την θεαματική άνοδο των τιμών στην ενέργεια.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΡΑΧ

Σε πρόσφατη δήλωσή της, η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα εμφανίστηκε ιδιαίτερα ανήσυχη από την εμπόλεμη ανάφλεξη στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, θεωρώντας ότι η παγκόσμια οικονομία έχει εισέλθει σε ένα περιβάλλον αυξημένης ρευστότητας.

Η Γκεοργκίεβα, μιλώντας σε οικονομικό συμπόσιο, το οποίο πραγματοποιήθηκε στην πρωτεύουσα της Ιαπωνίας, δήλωσε με έμφαση μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα:

«Σε αυτή τη νέα παγκόσμια πραγματικότητα, πρέπει να σκεφτούμε ακόμη και το αδιανόητο και να προετοιμαστούμε γι’ αυτό»3.

Ωστόσο, δεν διευκρίνισε ή δεν έδωσε περισσότερες εξηγήσεις για το περιεχόμενο της προφητικής της δήλωσης, που αποτελεί μια ούτως ή άλλως πολύ σοβαρή και ηχηρή προειδοποίηση για τον κίνδυνο της ενδεχόμενης οικονομικής και κοινωνικής αποσταθεροποίησης των κρατών του δυτικού κόσμου, αν συνεχιστεί το ξέφρενο ράλι στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου4.

Πάντως, αξίζει να επισημάνουμε ότι η εξελισσόμενη ανελέητη γεωπολιτική σύγκρουση μεταξύ του Ιράν και της Δύσης έχει επιφέρει ήδη σοβαρές αναταράξεις στις «διεθνείς αγορές», στο άμεσο μέλλον θα απειλήσει την κοινωνική συνοχή των οικονομικά ασθενέστερων κρατών, ενώ δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο να οδηγήσει ακόμη και σε παγκόσμιο οικονομικό κραχ, που θα αποτελέσει θλιβερό προανάκρουσμα του επερχομένου τρομακτικού (και πυρηνικού;) τρίτου παγκοσμίου πολέμου.

ΠΕΤΡΕΛΑΪΚΗ ΑΝΑΤΑΡΑΧΗ

Ειδικοί οικονομικοί αναλυτές περιγράφουν την 9η Μαρτίου 2026 (όπως ακριβώς πριν από έξι χρόνια, μια άλλη ημερομηνία, δηλ. η 11η Μαρτίου 2020 αποτέλεσε ημερομηνία «ορόσημο», καθώς τότε ο Π.Ο.Υ. είχε επιβεβαιώσει ότι η νόσος Covid-19 συνιστά έκτακτη ανάγκη δημόσιας υγείας που απειλεί την υφήλιο και της προσέδωσε χαρακτηριστικά πανδημίας) ως την πιο χαοτική ημέρα της παγκόσμιας ιστορίας στην αγορά πετρελαίου5, αφού μέσα σε ελάχιστες ώρες η διεθνής τιμή του αργού εκτινάχθηκε στα 115 δολάρια το βαρέλι, εν μέσω έντονων φημών για δραματική μείωση της παγκόσμιας προσφοράς.

Ακολούθησε η αμφίσημη δήλωση του προέδρου Τραμπ, σύμφωνα με την οποία «ο πόλεμος με το Ιράν έχει σχεδόν ολοκληρωθεί», που εκλήφθηκε από τους επενδυτές ως η πρώτη σοβαρή ένδειξη αποκλιμάκωσης της σύγκρουσης, με αποτέλεσμα να σημειωθεί απότομη πτώση των τιμών του πετρελαίου και να επανέλθει η τιμή σε σχετικά φυσιολογικά επίπεδα, κοντά στα 90 δολάρια το βαρέλι.

Παρά την εύθραστη σταθεροποίηση, ορισμένοι οικονομικοί αναλυτές προειδοποιούν ότι οι «αγορές» παραμένουν ευάλωτες σε κάθε γεωπολιτική εξέλιξη, και ως εκ τούτου σημειώνουν εμφατικά, αν μέχρι το τέλος Μαρτίου δεν αποκατασταθεί πλήρως η ναυσιπλοϊα στα στενά του Ορμούζ, τότε δεν αποκλείεται η διεθνής τιμή του πετρελαίου να αγγίξει ή ακόμη και να ξεπεράσει τα 150 δολάρια το βαρέλι!

Στην απευκταία, αλλά πολύ πιθανή περίπτωση, κατά την οποία η διεθνής τιμή του αργού πετρελαίου εκτοξευθεί πάνω από τα 150 δολάρια το βαρέλι, τότε η τιμή της απλής αμόλυβδης βενζίνης θα σκαρφαλώσει ή ακόμη θα υπερβεί τα 2,50 ευρώ το λίτρο, γεγονός που θα εκτροχιάσει τον οικονομικό προγραμματισμό των περισσοτέρων νοικοκυριών, προκαλώντας στους πολίτες ενεργειακή ασφυξία.

Ειδικά στην πατρίδα μας, όσο επιμηκύνεται η διάρκεια της εμπόλεμης σύρραξης, η δαμόκλειος σπάθη της φτώχειας, της ακρίβειας και της ανασφάλειας εξαιτίας της αλματώδους αύξησης της τιμής των υγρών καυσίμων θα επικρέμεται πάνω από το πενιχρό εισόδημα των πολιτών, με αποτέλεσμα πολλοί από αυτούς να εξαναγκαστούν στην ακούσια ακινητοποίηση των οχημάτων τους, επιλέγοντας για τις μετακινήσεις τους το ήδη υπερφορτωμένο και δυσλειτουργικό δίκτυο των μέσων μαζικής μεταφοράς.

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΟΚ

Ούτως εχόντων των πραγμάτων, οφείλουμε να επισημάνουμε ότι η περιφερειακή πολεμική ανάφλεξη στην περιοχή της Μέσης Ανατολής σηματοδοτεί την μετάβαση της ανθρωπότητας από την υγειονομική κρίση του 2020 προς την ενεργειακή και επισιτιστική κρίση του 2026 που θα μειώσει δραματικά το βιοτικό επίπεδο της δυτικής κοινωνίας και θα ανατρέψει την οικονομική πραγματικότητα εκατομμυρίων ανθρώπων σε ολόκληρο τον κόσμο.

Η παρατεταμένη διάρκεια του πολέμου στην Μέση Ανατολή, συνδυαζόμενη με την ολοσχερή καταστροφή των πετρελαϊκών υποδομών και εγκαταστάσεων των εμπλεκομένων χωρών, θα μπορούσε να εκτινάξει τις τιμές των υγρών καυσίμων σε δυσθεώρητα ύψη, γεγονός που θα οδηγούσε νομοτελειακά στην θεαματική αύξηση του ενεργειακού κόστους και θα έθετε σε κίνδυνο την βιωσιμότητα εκατομμυρίων νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Υπό το βάρος της πλήρους αποδιοργάνωσης του παγκόσμιου συστήματος ενεργειακής τροφοδοσίας, οι δυτικές κυβερνήσεις θα εξαναγκαστούν να προσφύγουν σε έκτακτα μέτρα στήριξης της αγοράς ενέργειας, θεσπίζοντας κουπόνια καυσίμων, εφαρμόζοντας περιορισμούς στις μετακινήσεις (με ή χωρίς πενταψήφιο αριθμό), επαναφέροντας το καθεστώς τηλεργασίας για χιλιάδες εργαζομένους, καταρτίζοντας προγράμματα επιδότησης της ηλεκτρικής ενέργειας, δηλαδή με άλλα λόγια θα ανασύρουν από το συρτάρι τους το σκονισμένο εγχειρίδιο αντιμετώπισης κρίσεων, επιβάλλοντας τυφλά και οριζόντια το κλείδωμα της κοινωνίας, υπό το πρόσχημα της εφιαλτικής απειλής μιας επικείμενης ενεργειακής κατάρρευσης.

Κατά την περίοδο της πρόσφατης υγειονομικής κρίσης, οι πολίτες υπό το κράτος της διασποράς του φόβου υποχρεώθηκαν να συμμορφωθούν σε προφανή αντισυνταγματικά μέτρα απαγόρευσης της κυκλοφορίας, με σκοπό την διαφύλαξη της δημόσιας υγείας από την επέλαση του «αόρατου εχθρού», που είχε (κατά τους διαχειριστές της πανδημίας) την ασύλληπτη «ικανότητα» να μολύνει ταυτόχρονα εκατομμύρια ανθρώπους, οδηγώντας τους μαζικά στα νοσοκομεία και προκαλώντας την κατάρρευση των υγειονομικών δομών.

Σήμερα, υπό το φάσμα της επερχόμενης ενεργειακής κρίσης, οι κυβερνήσεις θα αξιώσουν πάλι την πειθάρχηση των πολιτών στο νέο επικοινωνιακό αφήγημα του παγκόσμιου διευθυντηρίου, το οποίο θα υπαγορεύει την ανάγκη περιορισμού της κατανάλωσης του ηλεκτρικού ρεύματος, με σκοπό την αποφυγή της υπερφόρτωσης των ενεργειακών συστημάτων, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε διαδοχικά και μαζικά black out.

Στην περίοδο της πανδημίας, ο κορωνοϊός SARS-COV-2 συνιστούσε μια «τεράστια απειλή» για το προστατευόμενο έννομο αγαθό της δημόσιας υγείας, ενώ σήμερα η ιρανο-ισραηλινή πολεμική σύγκρουση πλήττει καίρια την ενεργειακή ασφάλεια του πλανήτη.

Επομένως, οι Νεοταξίτες, προκαλώντας τις τεχνητές παγκόσμιες κρίσεις, επιχειρούν να χειραγωγήσουν την ανθρώπινη κοινωνία, καθώς, μετά το μαζικό εμβολιαστικό σοκ ως απόρροια της πανδημίας, προετοιμάζουν την παγκόσμια κοινότητα να υποδεχθεί το ενεργειακό σοκ ως αποτέλεσμα της δραματικής αύξησης των τιμών στα καύσιμα παγκοσμίως.

Όμως, σήμερα κανείς δεν θα μιλούσε για την πιθανότητα διασάλευσης της παγκόσμιας ενεργειακής ισορροπίας, αν δεν μεσολαβούσε η πέραν από κάθε ηθική και πολιτική τάξη προληπτική εξαπόλυση αεροπορικής επίθεσης του Ισραήλ εναντίον της θρησκευτικής, πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας του Ιράν, που βρισκόταν ήδη σε προχωρημένες διαπραγματεύσεις με τις Η.Π.Α. για τον συμφωνημένο περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος.

Έτσι, η υπερεθνική ολιγαρχική ελίτ, καταλαμβάνοντας τον χώρο της υγείας, επέβαλε στους πολίτες την διαδικασία του μαζικού εμβολιασμού με όρους ψυχολογικής τρομοκρατίας, διαρκούς τηλεοπτικής χειραγώγησης, ιατρικής παραπληροφόρησης και εργασιακού εκφοβισμού, ενώ κατά την παρούσα χρονική συγκυρία επιδιώκει να αποκτήσει –μέσω μιας τεχνητής και σε κάθε περίπτωση απρόκλητης και περιττής γεωπολιτικής κρίσης– τον πλήρη έλεγχο κυρίως των οδικών τους μετακινήσεων.

Σε δεύτερο χρόνο, η αντικειμενική αδυναμία χρήσης του αυτοκινήτου ως μέσου μετακίνησης λόγω της αύξησης της τιμής της βενζίνης προεικονίζει και προτυπώνει την δυστοπική πόλη των 15 λεπτών, στην οποία οι μετακινήσεις πραγματοποιούνται σχεδόν αποκλειστικά με τα πόδια ή με το ποδήλατο!

Αφού, μόλις η τιμή της απλής αμόλυβδης «καρφωθεί» στα 2,50 ή στα 3 ευρώ το λίτρο, θα καταστεί εκ των πραγμάτων απαγορευτική η χρήση του αυτοκινήτου για την συντριπτική πλειονότητα των πολιτών, τουλάχιστον στο εθνικό και περιφερειακό οδικό δίκτυο, οι οποίοι θα σπεύσουν να αγοράσουν ηλεκτρικό πατίνι, ενώ οι πιο θαρραλέοι θα γίνουν βαδιστές μεγάλων αποστάσεων! Έτσι, οι πολίτες, θέλοντας και μη, θα εγκλωβιστούν στην πόλη τους, που θα τους προσφέρει «όλες τις ανέσεις», ενώ στις μεγαλουπόλεις τις Κυριακές, τα παιδιά θα ζητωκραυγάζουν για την οικογενειακή εκδρομή, όχι σε κάποια μακρινή εξοχή, αλλά για την «τολμηρή» επίσκεψή τους στον γειτονικό δήμο!

Επομένως, η επιβολή του υγειονομικού λοκντάουν προπαγανδίστηκε κατάλληλα για την προστασία της κοινωνίας από τον «αόρατο εχθρό», ενώ το επερχόμενο άτυπο (de facto) ή και θεσμοθετημένο ενεργειακό λοκντάουν θα παρουσιαστεί ως αναγκαία κοινωνική συνθήκη για την προστασία των πολιτών από τον ορατό «ιρανικό εχθρό» που επιβουλεύεται την ενεργειακή ευημερία της Δύσης.

Όμως, όποια και αν είναι, η ευλογοφανής δικαιολογία που θα επιβάλει την καθιέρωση ή ακόμη και την νομοθέτηση του ενεργειακού λοκντάουν, στην πραγματικότητα θα υπηρετεί τον ανομολόγητο σκοπό της νέας τάξης πραγμάτων, δηλ. την ολοκληρωτική εξάλειψη της δυνατότητας της ελεύθερης μετακίνησης των πολιτών.

Η σύγχρονη μεγαλούπολη φιλοδοξεί να εγκλωβίσει τον υπερφίαλο πολίτη της τρίτης δεκαετίας του 21ου αιώνα σε μια φαινομενικά άνετη, ασφαλή και εύκολη ζωή, ενώ στην πραγματικότητα τον φυλακίζει σε ένα παν-οπτικό σύστημα ολοκληρωτικού ψηφιακού ελέγχου, το οποίο θα τον μεταβάλει –προϊόντος του χρόνου– σε άβουλο και αριθμοποιημένο κρατούμενο μιας «κλειστοφοβικής», δυστοπικής κοινωνίας.

Ο δυστυχής πολίτης, τελώντας υπό καθεστώς ενός μόνιμου και διαρκούς ελέγχου, φόβου και επιτήρησης θα καταστεί υποχείριο κάθε αυταρχικής και τυραννικής εξουσίας, η οποία θα γκρεμίσει στην κυριολεξία τα όνειρα και τις ελπίδες του, ποδοπατώντας την ελευθερία και την αξιοπρέπειά του.

Ήδη, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης ανακοίνωσε δέσμη μέτρων για την ανακούφιση και την στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών που πλήττονται περισσότερο από την αύξηση των τιμών στα καύσιμα.

Μεταξύ των στοχευμένων μέτρων συμπεριλαμβάνεται και το νέο «fuel pass»6, το οποίο θα παρέχεται (και) με την μορφή ψηφιακής χρεωστικής κάρτας που θα χρησιμοποιείται στα πρατήρια των υγρών καυσίμων. Ο πολίτης, προκειμένου να λάβει την επιδότηση των καυσίμων, θα είναι υποχρεωμένος να εισέλθει στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στο gov.gr, όπου θα δηλώνει το όχημά του, για το οποίο αντιστοιχεί η προβλεπόμενη οικονομική ενίσχυση.

Οφείλουμε να επισημάνουμε την πιθανότητα η ηλεκτρονική συναλλαγή για την έκδοση της ψηφιακής κάρτας καυσίμων να οδηγήσει είτε σε άμεση, είτε σε έμμεση αναγνώριση, χρήση και νομιμοποίηση του προσωπικού αριθμού. Δεν αποκλείεται, η επικείμενη ενεργειακή κρίση να αξιοποιηθεί μεταξύ άλλων, και ως μοχλός πολιτικής πίεσης για την εξουδετέρωση των κοινωνικών αντιστάσεων και την επιτάχυνση της καθολικής εφαρμογής του προσωπικού αριθμού από τους πολίτες.

Υπογραμμίζουμε ότι, όπως ακριβώς συνέβη κατά την περίοδο της υγειονομικής κρίσης, έτσι και στην προπαρασκευαζόμενη παγκόσμια κατάσταση έκτακτης ανάγκης, θα απαιτηθεί η κοινωνική συμμόρφωση των πολιτών σε κανόνες και περιοριστικά μέτρα που θα δοκιμάσουν τις αντοχές και τα όρια της ανθρώπινης ελευθερίας και αξιοπρέπειας.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Το παρόν άρθρο δημοσιεύτηκε σε συμπτυγμένη μορφή στις 22-3-2026 στο φύλλο της «ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ», σελ. 57.

Η βιωσιμότητα του ιστολογίου εξαρτάται από την ελάχιστη οικονομική στήριξη των αναγνωστών, η οποία ανέρχεται σε 5 € μηνιαίως ή 50 € ετησίως.

Ευχαριστώ θερμά για την αλληλεγγύη σας!

Λεπτομέρειες σχετικά με την συνδρομή υπάρχουν στον ακόλουθο σύνδεσμο:

kvathiotis.substack.com/subscribe

1

Οι γεωπολιτικές προεκτάσεις του σκανδάλου παιδεραστίας Επστάιν

Konstantinos Vathiotis

·

28 Φεβ

Γράφει ο Δημήτριος Νικ. Δασκαλάκης, Δικηγόρος Αθηνών

Read full story