Προχωράει με σταθερό βηματισμό η διαδικασία για την ψήφιση και νομοθέτηση των αλλαγών στον Ποινικό Κώδικα.
Μήλον της έριδος το τελευταίο διάστημα έχουν γίνει οι αλλαγές στο άρθρο 191 για τη διασπορά ψευδών ειδήσεων.
Νομικοί και Ενώσης Συντακτών έχουν ασκήσει δριμεία κριτική πάνω στις επικίνδυνες ασάφειες και αοριστολογίες του εν λόγω άρθρου.
Μάλιστα στην πιο πρόσφατη παρέμβασή της, η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων δημοσιοποίησε τις παρατηρήσεις της αναφορικά με τις δρομολογούμενες αλλαγές που επιφέρει το νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης στον Ποινικό Κώδικα:
«Το Σχέδιο Νόμου μετατρέπει και πάλι το αδίκημα σε έγκλημα αφηρημένης διακινδύνευσης και πλέον δεν θα είναι αναγκαίο να επέλθει όντως το αποτέλεσμα του φόβου ή της ανησυχίας αλλά θα αρκεί η δυνατότητα των ειδήσεων να προκαλέσουν ανησυχία ή φόβο.
Επιπλέον εισάγει στην αντικειμενική υπόσταση του αδικήματος την ικανότητα της ψευδούς είδησης να κλονίσει την εμπιστοσύνη του κοινού στην ευρύτερη «δημόσια τάξη».
Ο κλονισμός της εμπιστοσύνης του κοινού είναι ένα μέγεθος μη μετρήσιμο, ενώ όσον αφορά το ψεύδος καθ’ εαυτό, η διάκριση από την αλήθεια είναι σε πολλές περιπτώσεις δύσκολη, καθώς μια «ψευδής είδηση» μπορεί να περιέχει και στοιχεία αλήθειας.
Αυτό που πρέπει να αποφευχθεί πάση θυσία είναι η θέσπιση μιας και μοναδικής κρατικής αλήθειας και η δίωξη κάθε αντίθετης άποψης, μια πρακτική που εύκολα μπορεί να εκπέσει σε λογοκρισία.
Προσθέτει την «δημόσια υγεία» στους τομείς που προστατεύονται και απαλείφει αυτούς του τουρισμού και των διεθνών σχέσεων.
Είναι προφανές ότι σκοπός της ρύθμισης είναι η δίωξη των «αιρετικών» απόψεων που διατυπώνονται στα ΜΜΕ σχετικά με την διαχείριση της πανδημίας, την υποχρεωτικότητα ή μη των εμβολιασμών κλπ.
Στο σημείο αυτό παρατηρούμε ότι η επιστήμη (όπως η ιατρική) προχωράει μέσα από την πολυφωνία, τις επιστημονικές διχογνωμίες, την διαλεκτική σύνθεση της θέσης και της αντίθεσης».
Η ιστορική εμπειρία κατέδειξε ότι επιστημονικές απόψεις που θεωρούνταν στην εποχή τους αιρετικές, επιβεβαιώθηκαν με το πέρασμα των χρόνων ενώ αντίθετα κατέπεσαν αξιώματα και αρχές που ίσχυαν για αιώνες ως δόγματα και ακλόνητες αλήθειες.
Ακόμα και σκοταδιστικές θέσεις με τις οποίες βρίσκεται σήμερα η κοινωνία αντιμέτωπη, δεν εξαλείφονται με ποινική καταστολή αλλά με την επιστήμη, τον ορθολογισμό, την παιδεία.
Ο Ποινικός Κώδικας δεν μπορεί να υποκαταστήσει την Ιερά Εξέταση του Μεσαίωνα και να εμποδίσει την πρόοδο της επιστήμης με την απειλή της πυράς. Είναι προτιμότερο να ακουστεί και κάτι ψευδές παρά να φιμωθούν εκατό αλήθειες.
Νέο μανιφέστο Τσιάρα
Τίποτα ωστόσο, όπως συνέβη και με προηγούμενα νομοσχέδια(βλ. συνεπιμέλεια), δεν ταρακουνά την κυβέρνηση.
Μάλιστα ο ίδιος ο Υπουργός Δικαιοσύνης, Κώστας Τσιάρας, μιλώντας από το βήμα της Βουλής πριν από λίγο, κατά την παρουσία των αλλαγών του ΠΚ, προανήγγειλε αυστηρές ποινές για όσους διακινούν ψευδείς ειδήσεις σχετικά με τη δημόσια υγεία.
«Αν θέλετε να χάνονται συνάνθρωποι μας χωρίς να υπάρχει δυνατότητα ούτε επέμβασης ούτε τιμωρίας αυτών που ευθύνονται για την απώλεια της ζωής τους πρέπει όλοι να τοποθετηθούμε σε αυτό. Δεν γίνεται να συνεχίζεται αυτό. Δεν γίνεται να χάνονται άδικα άνθρωποι γιατί κάποιοι είτε στο διαδίκτυο είτε στα μέσα διαδίδουν όσα διαδίδουν ότι προκαλεί ο εμβολιασμός ή ότι η διασωλήνωση είναι ψεύτικη. Μήπως δεν τα έχετε υπόψιν σας αυτά τα περιστατικά ; Δεν ξέρετε ότι έχουν συμβεί; Το θέμα είναι ότι εδώ πρέπει να κάνουμε κάποια βήματα σε μια κατεύθυνση που θα προστατεύουν το υπέρτατο αγαθό της ζωής. Η ψεύτικη πληροφόρηση που οδηγεί σε τραγικό αποτέλεσμα είναι παραβίαση ανθρώπινου δικαιώματος».
Θυμίζουμε ότι το διοθρωμένο άρθρο 191 προβλέπει τα παρακάτω και προκαλεί δικαίως συναγερμό σε όσους νοιάζονται για την ελευθερία του λόγου:
«Όποιος δημόσια ή μέσω του διαδικτύου διαδίδει ή διασπείρει με οποιονδήποτε τρόπο ψευδείς ειδήσεις που είναι ικανές να προκαλέσουν ανησυχίες ή φόβο στους πολίτες ή να κλονίσουν την εμπιστοσύνη του κοινού στην εθνική οικονομία, στην αμυντική ικανότητα της χώρας ή στη δημόσια υγεία τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών και χρηματική ποινή. Εάν η πράξη τελέστηκε επανειλημμένα μέσω του τύπου ή μέσω διαδικτύου, ο υπαίτιος τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών και χρηματική ποινή. Με την ίδια ποινή τιμωρείται και ο πραγματικός ιδιοκτήτης ή εκδότης του μέσου με το οποίο τελέστηκαν οι πράξεις των προηγούμενων εδαφίων».
Φτάσαμε λίγα 24ωρα πριν ψηφιστούν οι αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα και κανείς, ούτε καν οι ιθύνοντες του Υπουργείου Δικαιοσύνης, δεν μας απάντησαν με ποια κριτήρια θα κρίνεται από το κράτος ποιός θα διαδίδει fake news “ικανά να προκαλέσουν ανησυχίες ή φόβο στους πολίτες”.
