Ιστορική ταπείνωση Trump, φοβήθηκε το τελεσίγραφο του Ιράν: Σταματά για 5 ημέρες τις επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών

Σε ιστορική αναδίπλωση προέβη ο Αμερικανός πρόεδρος, Donald Trump, μετά το τελεσίγραφο του Ιράν για ναρκοθέτηση και ολικό κλείσιμο του Περσικού Κόλπου.

Με ανάρτηση του στο Truth Social, o Trump ανακοίνωσε την αναστολή των στρατιωτικών πληγμάτων κατά του Ιράν για πέντε ημέρες.

Παρά την επιθετική ρητορική των προηγούμενων ημερών, το «τελεσίγραφο» της ιρανικής πλευράς φαίνεται πως ανάγκασε τον Αμερικανό πρόεδρο σε μια άτακτη υποχώρηση, η οποία βαφτίστηκε «εποικοδομητικός διάλογος».

Μετά την ανακοίνωση του Trump, το πετρέλαιο αντέδρασε καταγράφοντας σημαντικές απώλειες που έφτασαν και το 13%, ωστόσο στη συνέχεια οι απώλειες περιορίστηκαν, με αποτέλεσμα το αμερικανικό αργό (WTI) να υποχωρεί κατά 8,96% στα 89,43 δολ. και το Brent κατά 9,53% στα 101,50 δολ.

Πάντως το Ιράν απορρίπτει τους ισχυρισμούς του Trump περί διαπραγματεύσεων, κάνει λόγο για «ψυχολογικό πόλεμο» και προειδοποιεί ότι υπό αυτές τις συνθήκες ούτε η κυκλοφορία στο Στενό του Hormuz θα αποκατασταθεί αλλά ούτε και η ηρεμία στις αγορές ενέργειας.

Η αναστολή των αμερικανικών χτυπημάτων στο Ιράν

«Βρίσκομαι στην ευχάριστη θέση να αναφέρω ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και η χώρα του Ιράν είχαν, τις τελευταίες δύο ημέρες, πολύ καλές και εποικοδομητικές συνομιλίες σχετικά με μια πλήρη και οριστική επίλυση των εχθροπραξιών μας στη Μέση Ανατολή. Με βάση το ύφος και τον τόνο αυτών των εις βάθος, λεπτομερών και εποικοδομητικών συνομιλιών, οι οποίες θα συνεχιστούν καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, έδωσα εντολή στο Υπουργείο Πολέμου να αναβάλει όλες τις στρατιωτικές επιθέσεις κατά των ιρανικών εργοστασίων παραγωγής ενέργειας και των ενεργειακών υποδομών για μια περίοδο πέντε ημερών, υπό την προϋπόθεση της επιτυχίας των συνεχιζόμενων συναντήσεων και συζητήσεων.
Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτό το θέμα!» αναφέρει ο Trump στην ανάρτηση του στα social media.

Το Ιράν απορρίπτει τους ισχυρισμούς Trump περί διαπραγματεύσεων

Πάντως, το Ιράν απορρίπτει του ισχυρισμούς Trump περί διαπραγματεύσεων και διαμηνύει πως υπό αυτές τις συνθήκες η κυκλοφορία στο Στενό του Hormuz δεν θα αποκατασταθεί.

Ειδικότερα, ανώτερος αξιωματούχος ασφαλείας δήλωσε στον ανταποκριτή του πρακτορείου ειδήσεων Tasnim: «Ο Trump υπαναχώρησε από την επίθεση σε κρίσιμες υποδομές, καθώς οι στρατιωτικές απειλές του Ιράν κατέστησαν αξιόπιστες». Ο ίδιος συνέχισε λέγοντας: «Η πίεση στις χρηματοπιστωτικές αγορές και η απειλή για τα ομόλογα εντός των ΗΠΑ και της Δύσης έχει αυξηθεί, γεγονός που αποτέλεσε έναν ακόμη σημαντικό παράγοντα για αυτή την υπαναχώρηση».

Ο ανώτερος αξιωματούχος πρόσθεσε: «Από την αρχή του πολέμου έως σήμερα, έχουν σταλεί μηνύματα προς την Τεχεράνη μέσω ορισμένων μεσολαβητών, στα οποία η απάντηση ήταν σαφής: Θα συνεχίσουμε την άμυνα μέχρι να επιτύχουμε την απαραίτητη αποτροπή». Συμπλήρωσε επίσης: «Δεν υπήρξαν ούτε υπάρχουν διαπραγματεύσεις σε εξέλιξη. Με αυτού του είδους τον ψυχολογικό πόλεμο, ούτε το Στενό του Hormuz θα επιστρέψει στην προπολεμική κατάσταση, ούτε η ηρεμία στις αγορές ενέργειας.

Το πενθήμερο τελεσίγραφο του Trump σημαίνει τη συνέχεια του προγράμματος αυτού του καθεστώτος για εγκλήματα κατά του λαού, και εμείς θα συνεχίσουμε την απόκριση και την εκτεταμένη προάσπιση της χώρας».

Εξάλλου, αρχικά το πρακτορείο ειδήσεων του Ιράν, Tasnim, μεταδίδοντας την είδηση έκανε λόγο για… ισχυρισμούς του Trump.

«Ο Donald Trump, τρομοκράτης Πρόεδρος των ΗΠΑ, ισχυρίστηκε σήμερα, Δευτέρα 23 Μαρτίου, σε δηλώσεις του ότι κατά τη διάρκεια των τελευταίων δύο ημερών διεξήχθησαν διαπραγματεύσεις με το Ιράν οι οποίες ήταν πολύ καλές και καρποφόρες.

Ο Trump ισχυρίστηκε: “Οι συνομιλίες μας με το Ιράν αφορούσαν την επίτευξη μιας πλήρους και συνολικής λύσης για τον τερματισμό των εχθροπραξιών μας στη Μέση Ανατολή”.

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, υποχωρώντας μετά την αντίσταση του Ιράν απέναντι στις απειλές, ισχυρίστηκε: “Διέταξα την αναστολή όλων των επιθέσεων κατά των εργοστασίων παραγωγής ενέργειας και των υποδομών του Ιράν για διάστημα 5 ημερών”.

Ο ίδιος ισχυρίστηκε επίσης: «”Οι βαθιές, λεπτομερείς και εποικοδομητικές συνομιλίες με το Ιράν θα συνεχιστούν καθ’ όλη τη διάρκεια αυτής της εβδομάδας”».

Οι προειδοποιήσεις για ενεργειακό σοκ

Της ιστορικής αναδίπλωσης του Trump έχουν προηγηθεί προειδοποιήσεις για ενεργειακό σοκ και επιστροφή στο 1973.

Η παγκόσμια ενεργειακή κρίση που προκλήθηκε από τον πόλεμο στο Ιράν ισοδυναμεί με τη συνδυασμένη ισχύ των δύο πετρελαϊκών σοκ της δεκαετίας του 1970 και των επιπτώσεων της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, προειδοποίησε ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA).

Ο Fatih Birol, εκτελεστικός διευθυντής του ΙΕΑ, δήλωσε ότι οι αυξανόμενες επιπτώσεις θα μπορούσαν να επιδεινωθούν σοβαρά λόγω διακοπών στις «ζωτικές αρτηρίες της παγκόσμιας οικονομίας», συμπεριλαμβανομένων των πετροχημικών, των λιπασμάτων, του θείου και του ηλίου.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το βάθος των προβλημάτων στις ενεργειακές αγορές -που προκλήθηκαν από τους αμερικανικούς και ισραηλινούς βομβαρδισμούς στο Ιράν και το κλείσιμο του στρατηγικού στενού του Hormuz- δεν είχε αρχικά γίνει πλήρως κατανοητό από τους παγκόσμιους ηγέτες.

Αυτή η κατάσταση οδήγησε στην παρέμβασή του την περασμένη εβδομάδα, όταν ο ΙΕΑ πίεσε για μέτρα περιορισμού της ζήτησης, όπως η αύξηση του αριθμού των υπαλλήλων που εργάζονται από το σπίτι, η προσωρινή μείωση των ορίων ταχύτητας στους αυτοκινητόδρομους και ο περιορισμός των αεροπορικών ταξιδιών.

Ζημιές σε  40 ενεργειακές υποδομές

Ο Birol προειδοποίησε ότι τουλάχιστον 40 ενεργειακές εγκαταστάσεις στην περιοχή του Κόλπου έχουν υποστεί σοβαρές ή πολύ σοβαρές ζημιές, επομένως ακόμη και μια λήξη της σύγκρουσης δεν θα αποκαθιστούσε άμεσα τον ενεργειακό εφοδιασμό.

Σύμφωνα με τον ίδιο, περίπου 5 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου χάνονταν καθημερινά στις δύο κρίσεις του 1973 και του 1979. Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 είχε αφαιρέσει περίπου 75 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα (bcm) φυσικού αερίου από τις διεθνείς αγορές. Ωστόσο, η τρέχουσα κρίση, η οποία ξεκίνησε με βομβαρδισμούς κατά του καθεστώτος στην Τεχεράνη στις 28 Φεβρουαρίου, αντιπροσωπεύει ήδη την απώλεια 11 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου την ημέρα και περίπου 140 bcm φυσικού αερίου.

Πριν από τις συναντήσεις με τον Αυστραλό πρωθυπουργό, Anthony Albanese, ο Birol δήλωσε στους δημοσιογράφους: «Αυτή η κρίση, όπως έχουν τα πράγματα τώρα, είναι δύο κρίσεις πετρελαίου και μία κρίση φυσικού αερίου μαζί».

Δεν επαρκούν τα αποθέματα

Ο Birol ανέφερε ότι διαβουλεύεται με παγκόσμιους ηγέτες σε Ασία, Ευρώπη και Βόρεια Αμερική για μια ακόμη πιθανή αποδέσμευση έκτακτων αποθεμάτων πετρελαίου, σημειώνοντας ότι η αρχική κίνηση αφορούσε μόνο το 20% των συνολικών αποθεμάτων.

«Αν χρειαστεί, μπορούμε να διαθέσουμε περισσότερο πετρέλαιο στις αγορές, τόσο αργό όσο και προϊόντα διύλισης», δήλωσε. «Η αποδέσμευση των αποθεμάτων μας θα βοηθήσει στον καθησυχασμό των αγορών, αλλά αυτή δεν είναι η λύση. Θα χρησιμεύσει μόνο στη μείωση του πόνου στην οικονομία».

Αρνήθηκε να διευκρινίσει τι θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια περαιτέρω αποδέσμευση. «Θα εξετάσουμε τις συνθήκες. Θα αναλύσουμε τις αγορές και θα συζητήσουμε με τις χώρες-μέλη μας», είπε και τόνισε ότι «καμία χώρα δεν θα μείνει ανεπηρέαστη από τις συνέπειες αυτής της κρίσης».

Πρόβλεψη σοκ από Goldman Sachs

Την ίδια στιγμή, η Goldman Sachs αύξησε τις προβλέψεις της για τις τιμές του πετρελαίου το 2026, λόγω της παρατεταμένης διακοπής των ροών μέσω του Hormuz, την οποία χαρακτήρισε ως το μεγαλύτερο σοκ προσφοράς στην ιστορία για την παγκόσμια αγορά αργού.
Η τιμή του Brent αναμένεται πλέον να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στα 85 δολ. το βαρέλι το 2026, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για 77 δολ., ανέφεραν σε σημείωμά τους αναλυτές, μεταξύ των οποίων και ο Daan Struyven. Η πρόβλεψη για ολόκληρο το έτος για το West Texas Intermediate (WTI) αυξήθηκε στα 79 δολ. από 72 δολ..
Οι αναθεωρήσεις βασίστηκαν εν μέρει στην παραδοχή ότι οι ροές μέσω του Hormuz θα παραμείνουν μόλις στο 5% των κανονικών επιπέδων για έξι εβδομάδες, ακολουθούμενες από μια ανάκαμψη ενός μηνός, σημείωσαν στο έγγραφο με ημερομηνία 22 Μαρτίου. Σε βάθος χρόνου, αυτό αναμένεται να οδηγήσει σε συσσωρευμένες απώλειες λίγο πάνω από 800 εκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του αμερικανικού επενδυτικού οίκου.