Τα τραμ της Θεσσαλονίκης: Ταξίδι στο παρελθόν

28 Σεπτεμβρίου, 2022 0 Από Καλλιόπη Σουφλή
Προβολές:202
Μοίρασέ το
Συντάκτης: Άννα Αγγελοπούλου
Ταξιδεύοντας στο παρελθόν με τα τραμ (τους τροχιοδρόμους) της Θεσσαλονίκης.
Οι τροχιόδρομοι (δηλαδή τα τραμ) εμφανίστηκαν ως λαϊκά μέσα μεταφοράς στη Θεσσαλονίκη την τελευταία δεκαετία του 19ου αιώνα, όταν η πόλη ήταν κοσμοπολίτικο κέντρο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στα Βαλκάνια.
Πιο πριν το συγκοινωνιακό μέσο που εξυπηρετούσε τους Θεσσαλονικείς ήταν οι ιππήλατες άμαξες.
Το 1893 ξεκίνησε τη διαδρομή του το πρώτο τραμ της Θεσσαλονίκης, το οποίο ήταν ιππήλατο, δηλαδή η κινητήριος δύναμή του ήταν τα άλογα.
Η κατασκευή και η λειτουργία των τροχιοδρόμων της Θεσσαλονίκης ανατέθηκαν από τις Οθωμανικές αρχές σε μια Βελγική Εταιρεία, η οποία ανέλαβε και τον ηλεκτροφωτισμό της πόλης.
Η παραλιακή λεωφόρος Νίκης στην προκυμαία της Θεσσαλονίκης γύρω στα 1900. Διακρίνεται το ιππήλατο τραμ.
Μια άλλη όψη της Λεωφόρου Νίκης με το ιππήλατο τραμ. Στο βάθος ο Λευκός Πύργος.
Όψη της παραλιακής Λεωφόρου Νίκης λίγα χρόνια αργότερα. Το τραμ έχει γίνει ηλεκτροκίνητο. Διακρίνονται και λίγα αυτοκίνητα.
Το 1905 οι ιππήλατες άμαξες του τραμ τοποθετήθηκαν σε σιδηροτροχιές και το 1907-1908 οι τροχιόδρομοι έγιναν ηλεκτροκίνητοι και η πόλη ηλεκτροφωτίστηκε από την “Εταιρεία Τροχιοδρόμων και Ηλεκτροφωτισμού”.
Στην πρώτη δεκαετία του 20ού αιώνα η πόλη της Θεσσαλονίκης εκσυγχρονιζόταν και ο ηλεκτρισμός ερχόταν για να “φωτίσει” και να διευκολύνει τη ζωή των κατοίκων της, τουλάχιστον αυτών που ζούσαν σε αστικές γειτονιές.
Η ζωή αποκτούσε και πιο γρήγορους ρυθμούς, αφού το 1908 κυκλοφόρησε το πρώτο ηλεκτροκίνητο τραμ. Παραγγέλθηκαν από Βέλγικο εργοστάσιο 30 οχήματα, τα οποία ανέπτυσσαν ταχύτητα 15 με 20 χλμ την ώρα. Σε λίγο θα έκαναν την εμφάνισή τους και τα πρώτα αυτοκίνητα στην πόλη.
Το ηλεκτροκίνητο τραμ στην παραλιακή λεωφόρο Νίκης, έτσι όπως φαινόταν από την πλευρά του Λευκού Πύργου.
Το ηλεκτροκίνητο τραμ στην πλατεία του Λευκού Πύργου.
Οι διαδρομές του τραμ της Θεσσαλονίκης αρχικά ήταν δύο:
-Η πρώτη ακολουθούσε τη διαδρομή Ντεπώ-Βασ. Όλγας-Παραλία-Πλατεία Ελευθερίας-Τελωνείο. Το 1926 οι γραμμές από την παραλία ξηλώθηκαν και τοποθετήθηκαν στην οδό Τσιμισκή και Παύλου Μελά. Το τραμ κατέληγε στη συμβολή Τσιμισκή, Βενιζέλου, Αγ. Μηνά και Ιων. Δραγούμη. Έτσι, σταμάτησε η κυκλοφορία των τραμ από την παραλιακή λεωφόρο.
-Η δεύτερη διαδρομή ήταν Λευκός Πύργος-Εθνικής Αμύνης-Συντριβάνι-Εγνατία-Βαρδάρι-Παλαιός Σιδηροδρομικός Σταθμός-Μπεχτσινάρ.
Οι γραμμές ήταν διπλής κατεύθυνσης. Μια μονή γραμμή στρώθηκε και στην οδό 25ης Μαρτίου έως την οδό Κωνσταντινουπόλεως. Το 1926 στρώθηκε και η γραμμή Λεωφόρος Στρατού-Νοσοκομείο Χιρς (Ιπποκράτειο) που αργότερα επεκτάθηκε έως την οδό 25ης Μαρτίου.
Μετά τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο οι γραμμές που λειτούργησαν ήταν τρεις: Aποθήκη-Τσιμισκή/Ίων. Δραγούμη, Χαριλάου-Πλατεία Μεταξά (Βαρδάρι) και Αποθήκη-Χαριλάου.
Το ηλεκτροκίνητο τραμ στην οδό Εγνατίας.
Το ηλεκτροκίνητο τραμ στην οδό Χαμιντιέ, σημερινή οδό Εθνικής Αμύνης.
Το ηλεκτροκίνητο τραμ στην οδό Χαμιντιέ, σημερινή οδό Εθνικής Αμύνης.
Το ιππήλατο τραμ περνούσε κάτω από την Αψίδα του Γαλερίου (Καμάρα).
Λίγα χρόνια αργότερα το ηλεκτροκίνητο τραμ περνούσε κάτω από την Καμάρα.
Εικόνα που ακόμα θυμούνται με νοσταλγία οι παλιοί Θεσσαλονικείς. Θυμούνται επίσης το χαρακτηριστικό ήχο που έκανε το όχημα πάνω στις σιδηροτροχιές.
Το 1954 ξηλώθηκε η γραμμή της 25ης Μαρτίου και καταργήθηκαν οι σιδηροτροχιές στις οδούς Βασ. Γεωργίου και Βασ. Όλγας, ενώ το 1957, πενήντα χρόνια περίπου από τη λειτουργία του ηλεκτροκίνητου τραμ στην πόλη, διακόπηκε οριστικά η κυκλοφορία του στους δρόμους της Θεσσαλονίκης.
Το Καλοκαίρι του 1957 ήταν το τελευταίο καλοκαίρι για τους τροχιοδρόμους της Θεσσαλονίκης.
Στις 27 Ιουλίου 1957 πέρασε για τελευταία φορά το τραμ κάτω από την Καμάρα και την οδό Εγνατίας.
Τα παιδιά και οι τολμηροί νεαροί σταμάτησαν οριστικά να κάνουν “σκαλωμαρία”, δηλαδή να κρέμονται κρυφά από τον εισπράκτορα και τον τραμβαγιέρη στις σκάλες του οχήματος.

Για τις παλιέςφωτογραφίες, βλ. http://culture.thessaloniki.gr/gr/areas.asp και http://culture.thessaloniki.gr/gr/streets.asp

Για πληροφορίες για τα τραμ της Θεσσαλονίκης, βλ. http://www.gregoriou.itgo.com/photo6.html
και Στρ. Σιμιτζής, Κάποτε στη Θεσσαλονίκη, εκδ. University Studio Press, Θεσσαλονίκη 2007, σσ.127-134.

Πηγή

Προβολές : 202


Μοίρασέ το:



Ετικέτες: ,

Αγαπητοί αναγνώστες των ΑΤΤΙΚΩΝ ΝΕΩΝ,

Δώδεκα χρόνια, συνταξειδεύουμε μαζί στον χώρο της διαδικτυακής ενημέρωσης. Σ’ αυτά τα χρόνια, στάθηκα δίπλα σας , με μοναδικό στόχο την ενημέρωσή σας, όσο πιο αντικειμενικά μπορούσα αφιερώνοντας ατέλειωτες ώρες γι'αυτήν. Μετά την διαγραφή του πρώτου μου ιστολογίου, αναγκάστηκα να πάω σε άλλη πλατφόρμα και να πληρώνω ένα σημαντικό ποσόν κάθε μήνα, για την ασφάλεια του ιστολογίου μου.

Μπορείτε να στηρίξετε αυτή την προσπάθεια, με την μηνιαία συνδρομή σας, στην Paypal επιλέγοντας το μπανεράκι που βρίσκεται ακριβώς κατώ απο το κείμενο αυτό , και να προχωρήσετε στην διαδικασία δωρεάς όσο κοστίζει ένας καφές.

Η διαδικασία είναι πολύ απλή είτε έχετε λογαριασμό Paypal είτε όχι.Το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να συμπληρώσετε το ποσο και να επιλέξετε το κουτάκι με την σήμανση 'Make this a monthly donation' και εν συνεχεία να πατήσετε το κουμπακι 'Donate with PayPal' αν έχετε λογαριασμό με Paypal , η 'Donate with a Debit or Credit Card', αν δεν έχετε λογαριασμό με Paypal και κάνετε την δωρεά με χρεωστική η πιστωτική κάρτα.

Αν έχετε πρόβλημα με την διαδικασία μπορείτε να επικοινωνήσετε στο email [email protected] η να στείλετε μήνυμα απο την φόρμα επικοινωνίας που βρίσκεται σταθερά στο κάτω μέρος της σελίδας.

Σας ευχαριστώ για την στήριξη σας.

Καλλιόπη Σουφλή


ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ


Ορισμένα αναρτώμενα από το διαδίκτυο κείμενα ή εικόνες, θεωρούμε ότι είναι δημόσια. Αν υπάρχουν δικαιώματα συγγραφέων, παρακαλούμε ενημερώστε μας, για να τα αφαιρέσουμε. Επίσης, σημειώνεται ότι οι απόψεις του ιστολογίου, μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου. Για τα άρθρα που δημοσιεύονται εδώ, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε, καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιοδνήποτε τρόπο, το ιστολόγιο. Ο διαχειριστής του ιστολογίου, δεν ευθύνεται για τα σχόλια και τους δεσμούς που περιλαμβάνει. Τονίζουμε ότι υφίσταται μετριασμός των σχολίων και παρακαλούμε, πριν δημοσιεύσετε το σχόλιό σας, να έχετε υπόψη σας τα ακόλουθα:
  • Κάθε γνώμη είναι σεβαστή, αρκεί να αποφεύγονται ύβρεις, ειρωνείες, ασυνάρτητος λόγος και προσβλητικοί χαρακτηρισμοί, πολύ περισσότερο σε προσωπικό επίπεδο, εναντίον των συνομιλητών ή και των συγγραφέων, με υποτιμητικές προσφωνήσεις, ύβρεις, υπονοούμενα, απειλές ή χυδαιολογίες.>
  • Μην δημοσιεύετε άσχετα με το θέμα σχόλια.
  • Ο κάθε σχολιαστής, οφείλει να διατηρεί ένα μόνον όνομα ή ψευδώνυμο, το οποίο αποτελεί και την ταυτότητά του σε κάθε συζήτηση.
  • Με βάση τα παραπάνω, η διαχείριση, διατηρεί το δικαίωμα μη δημοσίευσης σχολίων, χωρίς καμία άλλη προειδοποίηση.
  • Επιπλέον σας τονίζουμε, ότι το ιστολόγιο, λειτουργεί σε εθελοντική βάση και ως εκ τούτου, τα σχόλια θα αναρτώνται μόλις αυτό καταστεί δυνατόν.

Διαβάστε ακόμα